ماهی اسکار

ماهی اسکار معروف ‌ترین نوع از ماهیان زینتی گوشتخوار بوده و از خانواده سیکلید به شمار می روند. نام علمی ماهی اسکار ASTRONATUS OCELLATUS است و در آب‌های شیرین زندگی می‌کند و بومی رودخانه‌های چین و تایوان و نوع باله بلند آن ها در رودخانه آمازون می‌باشد و در کنار ماهیانی همچون آروانا، پیرانا، فلاور و حتی همزیستی با تمساح آن مناطق دارد. معروفترین گونه‌های ماهی اسکار، تایگر و سلطنتی می‌باشند. طول ماهی اسکار معمولاً به ۲۵ سانتی‌متر می رسد و تشخیص نر و ماده آن ها بسیار مشکل است.

این ماهی اگر در زیستگاه طبیعی خود باشد نزدیک به ۱۰ تا ۲۰ سال عمر می‌کند و طول آن در مواردی به ۳۵ سانتی متر هم می رسد ولی در محیطی محدود و بسته نظیر آکواریوم در نهایت ۲۵ سانتی متر رشد می‌کند. ماهی اسکار با همنوعان خود و حتی ماهیان بزرگ‌تر از خود هم همزیستی خوبی نشان می دهد.

ماهی اسکار در آب شیرین زندگی می‌کنند و دمای نگهداری آن ها ۲۳ الی ۲۸ درجه سانتیگراد، سختی آب ۱۵-۱۰ درجه و  ۵/۷=PH را برای زندگی لازم دارد. دمای بیش از ۲۸ درجه سانتیگراد موجب جلوگیری از تخم ریزی ماهی اسکار می‌شود.

تغذیه ماهی اسکار آسان است. آن ها هر چیزی اعم از ماهی های زنده تا کرمهای خاکی را می‌خورند. در کل پر اشتها بوده و با دهان بزرگی که دارند می توانند ماهیان بزرگتر از دهان را بگیرند و آرام آرام ببلعند. ماهیان اسکار شکارهایشان را از سر می‌بلعند.

ماهی اسکار کسی را که به آن ها غذا می‌دهد به خاطر می‌سپارد و بهترین غذا برای اسکارهای مولد، غذاهای زنده شامل ماهی‌های رودخانه‌ای و بچه قورباغه‌ها و آبزیان بزرگ هستند. اسکارها هر روز یک بار باید سیر بشوند. می توان با غذاهای پولکی، حبه‌ای، زنده، کرم خونی، کرم خاکی و سبزیجات و بهترین و ساده ترین آن ها، دل گاو یا گوسفند آن ها را تغذیه کرد. بهتر است ماهی اسکار را در اکواریومی با حجم بالاتر از ۱۰۰ لیتر نگهداری کنید.

ماهی های اسکار برای تولید مثل باید به سن ۱۸ ماهگی برسند و اندازه آن ها حداقل ۱۵ الی ۲۰ سانتیمتر شده باشد. علامت نشان دهنده نزدیک بودن فصل تخم ریزی ماهی اسکار این است که در مکان تخم ریزی (معمولاً میان تخته سنگ ها) شروع به تمیز کردن و ایجاد حفره می‌کند. چه نر و چه ماده از فرزندان خود به طور یکسان مراقبت می‌کنند و شرایط زیستی را برای فرزندان خود آسان می‌کنند. خروج نوزادان اسکار از تخم معمولا ۴ روز به طول می‌انجامد.
ماهی اسکار بیشتر دوست دارد تخم ها را در کف و روی سطحی صاف بریزد. تخم‌های اسکار چسبندگی دارند و به شکل گرد و قهوه‌ای رنگ بوده و به اندازه یک عدد ماش هستند.

اسکار ماده با لرزش های مخصوصی به سطح سنگ نزدیک می شود و تخم ریزی را شروع می کند و به صورت یک خط ردیفی از اول تا انتهای سنگ، تخم ها را بر روی آن می چیند و چون چسبنده هستند تخم ها به سنگ چسبیده می شوند. پشت سرماده، ماهی نر با حرکات جذاب و رقص های شادی همراه لذت، با لرزش های مخصوص روی تخم ها اسپرم ها را رها می کند و به همدیگر اعلام رضایت می کنند. این ابزارهای علاقه همراه با بوسه زدن و یا نوازش با لب به همدیگر اعلام می شود.

حدود دو ساعت این حرکات زیبا و موزون همراه تخم ریزی ادامه خواهد داشت. شادی آن ها لحظه به لحظه زیادتر می شود و ابراز علاقه آن ها شدیدتر و خشن تر به ظاهر می رسد، بطوری که آب آکواریوم به تلاطم می افتد. اگر آکواریوم در پوش نداشته باشد گاهی بیرون می پرند و صدمه خواهند خورد. بنابراین باید روی آکواریوم را پوشاند. در این مراحل  هرگز برای آن ها ایجاد مزاحمت نکنید.

بعد از اتمام تخم ریزی ماهی ها شل و بی حال به صورت مورب و کج در کنار همدیگر آرام می گیرند، در این حالت سطح آب کف زده است و رنگ آب بر اثر تجزیه اسپرم نرها شیری رنگ شده است که باید قسمتی از آب تعویض و یا داخل آکواریوم را فیلترینگ کرد تا آب دوباره شفاف و زلال شود.

از این جا به بعد به دو طریق می توان از تخم های ماهی اسکار محافظت کرد.

1. چنانچه مقدار زیادی از تخم ها توسط حرکات ماهی ها در نقاط دیگر آکواریوم پاشیده شده است و امکان جابجایی ندارند، بهتر است ماهی های مولد را به آرامی از آن جا به آکواریوم آماده دیگری انتقال داد.
2. چنانچه تخم ها به صورت مرتب و منظم بر روی تخته سنگ چیده و چسبیده شده اند. می توان به آرامی سنگ حامل تخم ها را به آکواریومی دیگر که از قبل آماده شده منتقل کرد. در هر دو حالت تفاوتی وجود ندارد و معمولاً نتیجه یکسان حاصل خواهد شد. چیزی که مهم است دوری تخم ها از دسترس ماهی ها است و باید آن ها را با شرایط و اصول صحیح نگهداری نمود. برای آکواریوم تخم ها باید اکسیژن کافی و فیلتر مناسب در نظر گرفت.

نگهداری از تخم های ماهی اسکار

باید به آب تخم ها داروی متیلن آبی به مقدار ۱/۰% اضافه کرد. هجوم و حمله قارچ ها به تخم ها باعث فساد آن ها می شود داروی متیلن آبی علاوه بر جلوگیری از هجوم و حمله قارچ ها رشد باکتری های مضر را هم کنترل و به حالت ثابت نگه می دارد و آسیبی به تخم ها وارد نمی شود.
بعضی اوقات تخم ها آن قدر نزدیک به هم و گاهی هم روی یکدیگر چیده شده اند که چنان چه یک تخم مورد هجوم قارچ ها قرار بگیرد خیلی سریع بقیه تخم ها هم با لایه های ابری سفید رنگی پوشیده می شوند، که در این حالت در حقیقت مورد هجوم و حمله قارچ ها قرار گرفته اند و فاسد می شوند.
به صورت تجربی مشخص شده که اگر هر روز مقداری از آب تعویض و مقداری داروی متیلن آبی تازه حل شده به آب تخم ها اضافه شود، باروری و باز شدن تخم ها  افزایش می یابد.

ماهی اسکار نر قوز روی سر بلندتری دارد و لب های ضخیم و پهن تر و چانه بزرگ‌تری نسبت به ماده دارد. و جنس ماده قوز روی سر کوتاه تر و لب های باریک تر و نازک تر و دهان کوچک تر از جنس نر دارد.

اسکار سلطنتی با ابهت ترین، جذاب ترین و پرطرفدار ترین ماهی آکواریم به حساب می آید. برای تکثیر و پرورش اسکار نکات مهم و فراوانی را باید همواره در نظر داشت.

مقاله دیگری با عنوان شناخت انواع ماهیان زینتی در سایت موجود است که پیشنهاد میکنیم حتما مطالعه کنید.